Tự nấu ở villa Tà Đùng gọn nhất khi gia đình chuẩn bị sẵn thực đơn từ nhà, sơ chế trước những gì có thể, và chọn món nấu bằng một, hai nồi trong dưới ba mươi phút. Villa nguyên căn có bếp ga, nồi, chén dĩa, tủ lạnh là đủ cho một gia đình nấu ba bữa mà không cần mang theo dụng cụ lỉnh kỉnh.
Với gia đình có trẻ nhỏ, tự nấu không chỉ để tiết kiệm. Trẻ ăn đúng giờ, đúng món quen, không phải chờ quán; ông bà được bữa cháo, bát canh nóng buổi sáng lạnh. Bài này đưa ra một thực đơn mẫu hai ngày một đêm và những mẹo bếp riêng cho villa trên đồi, xa chợ.
Kiểm bếp ngay khi nhận phòng
Mười phút đầu ở villa nên dành cho bếp, trước khi cất đồ và đi ngắm hồ. Biết thiếu gì từ sớm thì còn kịp hỏi chủ nhà hay chạy đi mua.
- Bếp ga: số họng, bình ga còn hay sắp hết, cách mở van và tắt an toàn.
- Nồi, chảo: có nồi to nấu lẩu, nồi nhỏ nấu cháo cho trẻ, chảo chống dính không.
- Dao, thớt: thớt riêng cho đồ sống và đồ chín, dao đủ sắc.
- Tủ lạnh: đã bật đủ lạnh chưa, ngăn đá có trống không.
- Ấm siêu tốc, nồi cơm điện, lò vi sóng nếu có.
- Nước rửa chén, khăn lau, túi rác, chỗ để rác.
- Nước sinh hoạt: dùng nấu ăn được không, nước uống nên đun sôi hay dùng nước đóng bình.
Nếu villa chỉ có một nồi to, nhóm cần nghĩ thực đơn theo kiểu một nồi: lẩu, mì, cháo, món xào trên chảo. Những món cần nhiều nồi cùng lúc như cơm, canh, kho, xào riêng biệt thì để dành cho bữa ở nhà. Hỏi chủ nhà về nước uống cũng là điều nên làm ở vùng cao, nơi nhiều nhà dùng nước giếng hoặc nước suối qua lọc.
Thực đơn mẫu hai ngày một đêm
Thực đơn dưới đây cho gia đình bốn người lớn, hai trẻ, tới nơi đầu giờ chiều, buổi tối nướng BBQ ngoài sân. Đây là gợi ý, có thể thay theo khẩu vị.
| Bữa | Món | Ghi chú chuẩn bị |
|---|---|---|
| Trưa ngày 1 | Ăn trên đường hoặc cơm hộp mang theo | Không nấu, giữ sức cho buổi tối |
| Xế chiều ngày 1 | Trái cây, bánh, sữa cho trẻ, cà phê ngắm hồ | Mang từ nhà, hái thêm trái vườn nếu villa cho |
| Tối ngày 1 | BBQ ngoài sân, lẩu nấm hoặc canh chua cá trong bếp | Thịt ướp sẵn từ nhà; lẩu nấu bằng nồi to |
| Sáng ngày 2 | Cháo thịt bằm cho trẻ, bánh mì trứng, cà phê | Gạo vo sẵn để trong hộp; thịt bằm đóng hộp riêng |
| Trưa ngày 2 | Mì xào rau thịt nướng thừa hoặc ăn ngoài | Tận dụng đồ thừa đã cất tủ lạnh từ tối |
| Trước khi về | Bánh mì kẹp, trái cây cho đường dài | Dọn tủ lạnh, mang đồ khô dư về |
Điểm chung của thực đơn là mỗi bữa nấu ở villa chỉ cần một, hai nồi, phần sơ chế làm từ nhà. Nhờ vậy bố mẹ không phải đứng bếp cả buổi sáng thay vì đưa trẻ ra sân chơi. Nhóm ở ba ngày thì lặp lại khung trên, thêm một bữa trưa ngày giữa nấu canh rau vườn, trứng chiên, cá kho nhanh bằng chảo.
Bữa nào định ăn ngoài, hãy hỏi chủ villa trước quán gần nhất mở tới mấy giờ; ở vùng cao, nhiều quán đóng sớm, nhất là ngày thường.
Món cho trẻ nhỏ: quen miệng, dễ nấu, nấu nhanh
Trẻ đến chỗ lạ thường ăn kém hơn ở nhà: lạ chỗ, mệt đường, lại mải chơi. Đây không phải lúc thử món mới. Nên mang theo một, hai món trẻ quen nhất, như cháo thịt bằm, súp gà, cơm trứng, và chuẩn bị sẵn phần nguyên liệu: thịt bằm chia hộp nhỏ, gạo vo để ráo, rau củ cắt hạt lựu đóng túi.
Cháo là món tiện nhất ở vùng cao: buổi sáng lạnh, trẻ ăn cháo nóng dễ hơn bánh mì khô. Mẹo nấu nhanh là ngâm gạo từ tối, sáng đun lửa lớn rồi hạ nhỏ, khoảng hai mươi lăm phút là nhừ. Nếu villa có nồi cơm điện, có thể hẹn giờ nấu cháo từ đêm. Trứng luộc, khoai lang luộc, chuối là những món phụ không cần nấu cầu kỳ.
Với trẻ ăn dặm, mang theo đồ ăn đã chế biến sẵn để trong hộp giữ lạnh hoặc cấp đông, tới nơi hâm lại, an toàn hơn là cố xay nấu từ đầu trong một gian bếp chưa quen. Đừng quên bình sữa, bàn chải bình, nước rửa riêng, vì bếp villa có thể chỉ có nước rửa chén thông thường.
Món một nồi hợp bếp villa trên đồi
Lẩu nấm, lẩu gà. Nước dùng nấu từ xương gà hoặc gói gia vị lẩu mang theo, thêm nấm, rau, gà đồi chặt nhỏ. Cả nhà ngồi quanh nồi nóng giữa tối lạnh, hợp với người lớn tuổi.
Canh chua cá hồ. Cá mua trong ngày, me hoặc thơm, cà chua, rau thơm; nấu nhanh, ăn với bún hoặc cơm. Cá tươi ngay bên hồ là thứ ở thành phố khó có.
Mì xào rau và thịt nướng thừa. Bữa trưa ngày thứ hai nhanh nhất: đồ nướng tối qua thái nhỏ, xào với rau cải, mì trụng sẵn. Mười lăm phút có bữa.
Cháo gà. Phần gà luộc thừa hoặc xương gà nấu cháo cho cả nhà buổi sáng; thêm gừng, hành, tiêu cho ấm bụng trước giờ ra hiên ngắm mây.
Trứng chiên rau vườn. Trứng mang theo, rau hái ở vườn villa nếu được phép; món đơn giản nhưng trẻ con thích vì có phần mình tự hái.
Bánh mì áp chảo. Bánh mì mua từ hôm trước đã hơi dai, áp chảo với chút bơ hoặc dầu là giòn lại, kẹp trứng, thịt nướng thừa thành bữa sáng nóng chỉ trong mười phút.
Mang gì từ nhà cho một gian bếp lạ
Bếp villa đủ dụng cụ cơ bản, nhưng những thứ nhỏ quen tay mới quyết định nấu nhanh hay chậm. Gói một túi bếp nhỏ theo danh sách dưới đây.
- Gia vị đóng lọ nhỏ: muối, đường, hạt nêm, nước mắm, tiêu, dầu ăn, một lọ tỏi phi hoặc hành phi.
- Gói gia vị nấu sẵn: lẩu, canh chua, cháo, để rút ngắn thời gian nêm nếm.
- Một con dao gọt sắc quen tay và kéo bếp, nếu không chắc dao ở villa còn sắc.
- Hộp nhựa có nắp các cỡ, túi zip để cất đồ thừa, chia phần cho trẻ.
- Màng bọc thực phẩm, giấy bạc, khăn giấy, găng tay nilon để sơ chế thịt cá.
- Đồ của trẻ: bình sữa, bát thìa riêng, yếm ăn, nước rửa bình.
- Cà phê, trà, phin hoặc túi lọc theo thói quen của nhà mình.
Túi bếp này gói một lần rồi giữ nguyên cho các chuyến sau, chỉ bổ sung phần đã dùng. Nhiều gia đình hay đi nghỉ villa có sẵn một thùng nhựa như vậy trong nhà, tới ngày đi chỉ việc xách theo.
Đừng mang quá nhiều đồ tươi chỉ vì sợ thiếu: tủ lạnh villa có hạn, và vùng hồ vẫn có chợ, cửa hàng cho những thứ cơ bản. Phần mang từ nhà nên là thứ khó tìm hoặc cần đúng loại, không phải mọi thứ.
Rau vườn và đồ có sẵn ở villa
Nhiều villa quanh Tà Đùng có vườn rau, cây trái trong khuôn viên và cho khách hái dùng trong thời gian ở. Đây vừa là nguyên liệu vừa là trò chơi cho trẻ. Trước khi hái, hỏi chủ nhà khu nào hái được, loại nào ăn được, hái bao nhiêu là vừa; có những luống mới trồng hay cây đang ra hoa không nên đụng tới.
Rau vườn hái về rửa nhiều lần dưới vòi nước, ngâm nước muối loãng nếu muốn, rồi để ráo. Rau thơm, rau cải non hợp ăn sống kèm đồ nướng; rau lá to như cải xanh, rau muống hợp nấu canh, xào. Trái cây chín trên cây ngọt hơn trái hái non chở đi xa, nhưng cũng hay có kiến; rửa kỹ và kiểm tra trước khi đưa trẻ.
Không hái rau, quả ở rẫy, vườn quanh villa mà không thuộc khuôn viên: đất vùng đồi liền nhau, ranh giới không phải lúc nào cũng có hàng rào, và cây trong rẫy người khác có thể vừa được phun thuốc. Chỉ hái chỗ chủ nhà chỉ, và để lại những cây đang ra hoa, đậu trái non cho khách sau.
Hỏi luôn chủ nhà những gì có sẵn trong bếp để khỏi mua trùng: một số nơi chuẩn bị trà, cà phê, trái cây chào đón; có nơi để sẵn muối, đường, dầu ăn. Biết trước thì danh sách đi chợ gọn đi đáng kể.
Chia việc bếp trong gia đình khi đi nghỉ
Chuyến nghỉ villa hay có một kiểu bất công quen thuộc: một người, thường là mẹ hoặc bà, đứng bếp từ sáng tới tối, trong khi cả nhà ra sân ngắm hồ. Chia việc từ đầu giúp mọi người cùng được nghỉ. Một cách đơn giản là chia theo bữa: người này lo bữa sáng, người kia lo bữa tối, ai không nấu thì rửa chén và trông trẻ.
Trẻ từ năm, sáu tuổi trở lên có thể nhận việc nhỏ: nhặt rau vừa hái, bày chén đũa, mang khăn ra bàn ngoài sân. Trẻ thích được giao việc ở chỗ lạ và đó cũng là cách giữ trẻ ở gần, khỏi chạy ra khu bếp nướng. Việc dùng dao, bếp ga, nồi nóng thì vẫn là của người lớn.
Ông bà thường muốn giúp nhưng ngại đứng lâu trong bếp lạ. Giao cho ông bà phần ngồi được như nhặt rau, pha nước chấm, trông nồi cháo. Người lớn tuổi cảm thấy mình có phần trong bữa ăn, còn con cháu đỡ được một việc mà không phải lo ông bà mệt.
Giữ bếp gọn và an toàn khi có trẻ
Bếp villa không phải bếp nhà mình: trẻ chưa quen chỗ, người lớn cũng chưa quen vị trí đồ đạc. Vài thói quen dưới đây giúp tránh phần lớn tai nạn nhỏ.
- Quay cán chảo, cán nồi vào trong, không chìa ra mép bếp.
- Dao, kéo, bật lửa để ngăn cao hoặc ngăn kéo, không để trên mặt bàn ngang tầm trẻ.
- Tắt van ga khi nấu xong, không chỉ tắt núm bếp; kiểm tra lần cuối trước khi đi ngủ.
- Ấm nước sôi đặt sâu trong mặt bếp, dây điện không vắt ra ngoài.
- Lau ngay nước đổ trên sàn gỗ hoặc gạch để tránh trượt ngã.
- Đồ thừa cất tủ lạnh trong vòng hai tiếng sau bữa ăn, hộp kín, dán chữ bữa nào nếu cần.
- Rác đồ ăn buộc kín, để đúng chỗ chủ nhà chỉ, không để qua đêm ngoài hiên.
Trên đồi gần vườn và rừng, mùi đồ ăn thừa thu hút kiến, chuột, đôi khi cả chó mèo hoang. Một túi rác buộc kín và mặt bếp lau sạch trước khi ngủ giúp sáng hôm sau không phải dọn thêm.
Câu hỏi thường gặp
Villa ở Tà Đùng có đủ đồ để tự nấu không?
Villa nguyên căn có bếp thường có bếp ga, nồi, chảo, chén dĩa, dao thớt và tủ lạnh, đủ cho một gia đình nấu các bữa đơn giản. Tuy vậy mỗi nơi trang bị khác nhau, nên hỏi trước có nồi to, nồi cơm điện, lò vi sóng hay không để mang bổ sung nếu cần.
Nên nấu món gì cho trẻ khi đi nghỉ ở vùng cao?
Nên nấu món trẻ quen như cháo thịt bằm, súp gà, cơm trứng, nấu nhanh và ăn nóng. Buổi sáng vùng cao lạnh, cháo là món dễ ăn nhất. Chuẩn bị nguyên liệu từ nhà, chia hộp nhỏ, tới nơi chỉ việc nấu.
Có được hái rau trong vườn villa không?
Một số villa cho khách hái rau, trái trong khuôn viên để dùng trong thời gian lưu trú. Hãy hỏi chủ nhà khu nào được hái, loại nào ăn được và hái vừa đủ dùng. Rửa kỹ trước khi ăn, kiểm tra trái cây có kiến trước khi đưa trẻ.
Nước ở villa vùng cao có dùng nấu ăn được không?
Tuỳ nguồn nước của từng nơi; nhiều nhà vùng cao dùng nước giếng hoặc nước suối qua lọc. Hỏi chủ nhà nước nào dùng để nấu, nước nào nên đun sôi trước khi uống. Với trẻ nhỏ, dùng nước đóng bình để pha sữa là cách chắc chắn.
Làm sao nấu nhanh khi chỉ có một, hai họng bếp?
Chọn món một nồi như lẩu, cháo, mì xào, canh chua; sơ chế từ nhà để tới nơi chỉ cần nấu. Dùng ấm siêu tốc đun nước sôi trước để rút ngắn thời gian. Tránh những bữa cần nhiều nồi cùng lúc.
Đồ ăn thừa ở villa nên xử lý ra sao?
Cất vào hộp kín, để tủ lạnh trong vòng hai tiếng sau bữa ăn, hâm nóng kỹ khi dùng lại. Phần không dùng nữa bỏ vào túi rác buộc kín, để đúng chỗ chủ nhà chỉ. Trước khi trả phòng, dọn tủ lạnh và mang đồ khô dư về.
