Đi Tà Đùng mất bao lâu không có một con số đúng cho mọi người: từ TP.HCM bằng xe riêng thường chiếm phần lớn một ngày, từ Buôn Ma Thuột hay Đà Lạt khoảng một buổi, nhưng thời gian thật phụ thuộc giờ xuất phát, số lần nghỉ, cửa ngõ thành phố và đoạn đèo cuối. Cách đáng tin nhất là lấy thời gian ứng dụng bản đồ báo vào đúng giờ định đi, rồi cộng thêm các khoản mà bản đồ không tính.
Với một kỳ nghỉ villa, câu hỏi thật ra không phải "mất bao lâu" mà là "phải rời nhà lúc mấy giờ để tới nơi đúng lúc". Villa trên đồi thường nhận phòng từ đầu giờ chiều; với Tà Đùng Villa, giờ nhận phòng từ 14 giờ, trả phòng trước 11 giờ, có thể linh động nếu ngày đó không có khách liền kề. Tới nơi khi trời còn sáng là điều kiện để đoạn cuối an toàn và để kịp ngắm hoàng hôn buổi đầu.
Bài này đưa ra một cách tính đơn giản: lấy giờ bản đồ, cộng các khoản cộng thêm, rồi tính ngược từ giờ muốn tới. Mọi con số giờ trong bài là ví dụ giả định để minh hoạ cách tính, không phải thời gian thực của tuyến đường.
Vì sao bản đồ báo một con số, thực tế lại khác
Ứng dụng bản đồ tính thời gian từ tốc độ di chuyển ghi nhận trên từng đoạn đường và tình hình giao thông lúc bạn tra. Con số đó khá tốt cho một xe chạy liền mạch, không dừng, với một người lái không mệt. Chuyến đi nghỉ thực tế thì khác: có trẻ con cần đi vệ sinh, có bữa trưa, có lúc đổ xăng, mua đồ, chụp ảnh.
Bản đồ cũng không biết trước những thứ sẽ xảy ra sau lúc bạn tra: kẹt xe ở cửa ngõ thành phố khi bạn tới đó, một đoạn đang sửa phải đi một làn, xe tải chậm trên dốc dài không vượt được, mưa giông làm cả đoàn xe giảm tốc. Ở vùng đồi núi, mỗi thứ như vậy cộng thêm vài phút tới vài chục phút.
Đoạn đường thôn cuối cùng lên đồi là chỗ bản đồ hay sai nhiều nhất về tỷ lệ: quãng ngắn nhưng phải đi rất chậm, có khi phải dừng hỏi đường, nhường xe ngược chiều. Vì vậy, coi con số bản đồ là thời gian lăn bánh tối thiểu, không phải thời gian của cả chuyến.
Các khoản cộng thêm vào giờ bản đồ
Bảng liệt kê những khoản thường bị quên khi tính giờ. Mức cộng thêm là ví dụ giả định để hình dung tỷ lệ; nhóm nào đi chậm, đông người thì cộng nhiều hơn:
| Khoản | Khi nào xảy ra | Cộng thêm (ví dụ giả định) |
|---|---|---|
| Nghỉ chặng | Mỗi khoảng hai giờ lái | Mười lăm đến hai mươi phút mỗi lần |
| Bữa trưa | Ở Gia Nghĩa, Di Linh hoặc thị trấn dọc đường | Bốn lăm phút đến một giờ |
| Mua đồ nướng, đá lạnh | Trước khi vào quốc lộ 28 | Ba mươi phút đến một giờ |
| Kẹt cửa ngõ thành phố | Sáng thứ Bảy, đầu kỳ lễ | Từ không đáng kể tới hơn một giờ |
| Đoạn sửa đường, xe tải chậm | Bất kỳ lúc nào trên quốc lộ | Vài phút tới vài chục phút |
| Thời tiết xấu | Giông chiều, mưa dầm, sương | Cộng thêm mười tới hai mươi phần trăm thời gian lái |
Cộng hết các khoản trong bảng, một chuyến mà bản đồ báo vài giờ lái có thể thành gần gấp rưỡi thời gian thực khi đi cùng gia đình. Đó không phải đi chậm, mà là nhịp bình thường của một chuyến đi có người lớn, trẻ con và một bữa tối cần chuẩn bị.
Tính ngược từ giờ muốn tới villa
Cách tính bốn bước, áp dụng được cho mọi điểm xuất phát:
- Chọn giờ muốn tới villa. Với khung nhận phòng từ đầu giờ chiều và mong muốn tới khi trời còn sáng, giờ tới hợp lý thường là đầu đến giữa buổi chiều.
- Tra ứng dụng bản đồ thời gian lái từ nhà tới villa, đặt giờ khởi hành trong ứng dụng đúng giờ dự định để lấy con số sát nhất.
- Cộng các khoản trong bảng trên: số lần nghỉ chặng, bữa trưa, mua đồ, kẹt cửa ngõ nếu đi cuối tuần, thời tiết nếu mùa mưa.
- Lấy giờ muốn tới trừ đi tổng thời gian đó, rồi lùi thêm khoảng ba mươi phút dự phòng. Đó là giờ nên rời nhà.
Ví dụ giả định: bản đồ báo sáu giờ lái, cộng hai lần nghỉ chặng, một bữa trưa, ba mươi phút mua đồ và ba mươi phút dự phòng thành khoảng tám giờ rưỡi. Muốn tới villa lúc ba giờ chiều thì nên rời nhà khoảng sáu giờ rưỡi sáng. Cách tính quan trọng hơn con số; thay số thật của bạn vào là ra giờ của bạn.
Chọn giờ rời nhà theo điểm xuất phát
Từ TP.HCM, Bình Dương cũ: chuyến dài nhất, nên giờ rời nhà là yếu tố quyết định. Xuất phát sớm buổi sáng giúp ra khỏi cửa ngõ trước giờ đông, ăn trưa ở Gia Nghĩa hoặc Di Linh, vào quốc lộ 28 đầu giờ chiều. Nếu chỉ đi được sau giờ làm chiều thứ Sáu, đừng cố lên Tà Đùng trong đêm; nghỉ một đêm ở Gia Nghĩa, Đồng Xoài hoặc Bảo Lộc rồi đi tiếp sáng thứ Bảy.
Từ Đà Lạt: chuyến ngắn hơn, có thể rời Đà Lạt sau bữa sáng thong thả, ăn trưa ở Di Linh, tới villa vào đầu giờ chiều. Ngày chuyển chặng từ Đà Lạt sang không nên ghép thêm buổi tham quan dày ở Đà Lạt.
Từ Buôn Ma Thuột: tương tự Đà Lạt; rời thành phố vào buổi sáng, nghỉ uống cà phê dọc đường, ăn trưa ở Gia Nghĩa, tới villa đúng khung nhận phòng. Nhóm bạn có thể đi muộn hơn chút, gia đình có trẻ nhỏ nên đi sớm để trẻ có giờ ngủ trưa trên xe.
Với mọi điểm xuất phát, hãy nhắm tới việc vào đoạn quốc lộ 28 và đường thôn khi trời còn sáng ít nhất vài giờ, mùa mưa thì trước giờ giông chiều.
Tới sớm hơn giờ nhận phòng thì làm gì
Có khi đường thông, nghỉ ít, bạn tới vùng hồ trước giờ nhận phòng. Hãy báo chủ villa từ khi còn trên đường: nếu căn trống từ đêm trước và đã dọn xong, chủ nhà có thể cho nhận sớm; nếu đang có khách trả phòng hoặc đang dọn, bạn sẽ cần chờ. Với Tà Đùng Villa, giờ nhận phòng linh động khi ngày đó không có khách liền kề, nên hỏi trước luôn có lợi.
Thời gian chờ có thể dùng vào việc đáng làm: ăn trưa thong thả ở trung tâm xã, ghé chợ mua thêm rau trái theo mùa, ra bến thuyền xem giờ đi hồ cho hôm sau, hay ngồi quán cà phê nhìn ra hồ. Đừng chọn những việc làm bạn lỡ giờ ngược lại, như một chuyến thuyền dài ngay trước giờ nhận phòng.
Nếu đi cùng trẻ nhỏ đang buồn ngủ hay người lớn tuổi mệt, hỏi chủ nhà có chỗ ngồi nghỉ trong sân trong khi chờ không. Phần lớn chủ nhà sẵn lòng cho khách ngồi ở hiên, sân vườn, gửi đồ lạnh vào tủ lạnh tạm, miễn là được báo trước để sắp xếp.
Tới muộn hơn dự kiến: báo sớm, đi chậm
Ngược lại, kẹt xe, mưa, một lần hỏng xe nhỏ có thể làm bạn tới muộn hơn nhiều so với dự tính. Điều quan trọng nhất là báo chủ villa sớm, ngay khi biết sẽ trễ, kèm giờ tới mới ước lượng. Chủ nhà cần biết để chờ bàn giao, bật đèn sân, có thể ra đầu đường đón.
Đừng cố bù giờ bằng cách chạy nhanh trên quốc lộ 28. Đoạn đèo, cua liên tục, xe tải, sương mù không cho phép bù giờ an toàn; chạy nhanh hơn chỉ tiết kiệm vài phút mà tăng rủi ro đáng kể. Nếu đã chiều muộn khi tới nút giao cuối cùng trước quốc lộ 28, đặc biệt mùa mưa, nghỉ lại Gia Nghĩa hay Di Linh một đêm là quyết định nên cân nhắc nghiêm túc.
Trường hợp đó, gọi chủ villa trao đổi. Mất một đêm phòng hay được dời lịch tuỳ chính sách từng nơi và tuỳ lý do; nhưng lên đồi an toàn vào sáng hôm sau luôn đáng hơn một đoạn đèo lúc nửa đêm. Hỏi rõ chính sách đổi ngày, huỷ phòng khi đặt chỗ để biết trước mình có những lựa chọn nào.
Đi đoàn nhiều xe hoặc đi xe khách: thời gian tính khác
Đoàn nhiều xe luôn chậm hơn một xe đi riêng, dù ai cũng lái tốt. Mỗi lần dừng, các xe phải chờ nhau tập trung; mỗi lần có người cần đi vệ sinh, cả đoàn dừng theo; xe chậm nhất quyết định tốc độ chung. Với đoàn ba bốn xe, cộng thêm khoảng một phần tư thời gian so với một xe là con số giả định hợp lý để lên kế hoạch.
Cách giảm thời gian chờ là hẹn điểm gặp ở các mốc lớn thay vì cố đi sát nhau: ăn sáng ở một chỗ, ăn trưa ở Gia Nghĩa hoặc Di Linh, tập trung lần cuối trước khi rời quốc lộ. Giữa các mốc, mỗi xe tự đi theo nhịp của mình, dừng khi cần mà không kéo cả đoàn dừng theo.
Đi xe khách thì thời gian do nhà xe quyết định: giờ xuất bến, số lần đón trả dọc đường, giờ ăn. Xe khách hay tới sớm hoặc trễ hơn lịch, nhất là chuyến đêm và dịp lễ. Khi tính giờ, lấy giờ nhà xe dự kiến tới điểm xuống, cộng thêm thời gian chờ người đón và chặng từ điểm xuống lên villa, rồi báo chủ nhà một khoảng giờ thay vì một mốc cứng.
Ngày về: tính giờ trả phòng và giờ tới nhà
Trả phòng trước giờ quy định. Với Tà Đùng Villa, trả phòng trước 11 giờ. Dọn đồ từ tối hôm trước giúp buổi sáng còn thời gian ngắm mây, ăn sáng mà không vội.
Rời villa sau bữa sáng. Rời sớm giúp qua đoạn quốc lộ 28 khi trời sáng rõ, ăn trưa ở Gia Nghĩa hoặc Di Linh và về tới thành phố trước giờ đông chiều.
Tránh chiều cuối kỳ nghỉ. Chiều Chủ nhật và chiều ngày cuối kỳ lễ, cửa ngõ thành phố thường kẹt kéo dài; về sớm buổi sáng hoặc lùi sang ngày thường là dễ chịu nhất.
Cộng thêm giờ cho chiều về. Chiều về mọi người mệt hơn, hay dừng mua quà; cộng thêm thời gian nghỉ nhiều hơn chiều đi.
Người lái phải ngủ đủ đêm cuối. Bữa tiệc cuối nên kết thúc sớm với người cầm lái hôm sau, không rượu bia. Lái xe đèo khi thiếu ngủ nguy hiểm không kém lái khi đã uống; nếu thấy buồn ngủ trên đường, dừng hẳn ở chỗ an toàn nghỉ hai mươi phút.
Câu hỏi thường gặp
Từ TP.HCM đi Tà Đùng mấy tiếng?
Không có con số cố định. Bằng xe riêng, chuyến đi thường chiếm phần lớn một ngày tính cả nghỉ ăn trưa, có thể dài hơn nhiều khi kẹt cửa ngõ thành phố hoặc mưa. Tra bản đồ vào đúng giờ định đi rồi cộng thêm thời gian nghỉ, mua đồ và dự phòng như cách tính trong bài.
Mấy giờ nên rời TP.HCM để tới Tà Đùng trước khi tối?
Thường là sáng sớm, để ra khỏi cửa ngõ trước giờ đông và vào quốc lộ 28 đầu giờ chiều. Giờ cụ thể tính ngược từ giờ muốn tới villa, trừ thời gian bản đồ và các khoản cộng thêm, rồi lùi khoảng ba mươi phút dự phòng.
Tà Đùng Villa nhận phòng và trả phòng mấy giờ?
Theo thông tin của villa, nhận phòng từ 14 giờ và trả phòng trước 11 giờ, có thể linh động nếu ngày đó không có khách liền kề. Báo trước giờ tới dự kiến để chủ nhà sắp xếp, nhất là khi tới sớm hoặc muộn.
Có nên đi đêm để tránh kẹt xe không?
Không nên với chặng quốc lộ 28 và đường lên đồi. Đi đêm tránh được kẹt ở thành phố nhưng đổi lại phải lái đèo trong bóng tối, dễ sương, dễ mệt. Nếu chỉ đi được buổi tối, chạy tới Gia Nghĩa, Đồng Xoài hoặc Bảo Lộc ngủ lại rồi lên đồi sáng hôm sau.
Đi Tà Đùng một đêm có đủ không?
Từ Đà Lạt hay Buôn Ma Thuột thì một đêm là đủ cho một buổi tối bên bếp lửa và một buổi sáng săn mây. Từ TP.HCM, thời gian trên đường dài nên hai đêm trở lên mới thật sự nghỉ được, nhất là khi có trẻ nhỏ.
